Waterstofwethouders aan het woord: Jaimi van Essen
‘Als het om waterstof gaat, moet je in Deventer zijn!’ Met deze woorden startte wethouder Energie, Duurzaamheid en Milieu Jaimi van Essen van Deventer een recente post op LinkedIn. Het blijft niet bij woorden. Deventer is onderdeel van de lokale GROHW Groene Waterstofketen. Lokaal is inmiddels de vierde fase bereikt, gemarkeerd door de officiële opening van het Nefit Bosch waterstof R&D centrum begin september. Daarnaast ondertekende het consortium van de Gemeente Deventer, Provincie Overijssel, Firan, Essent, Enexis, Nefit NL, Nefit Industrial BV en AsfaltNu een EOI (Expression of Interest).
Daarmee roept het op om een aansluiting naar Deventer mee te nemen in de uitrol van het landelijke waterstofnetwerk van Hynetwork. De EOI onderstreept de gezamenlijke ambitie om Deventer een strategische rol te geven in de toekomstige waterstofinfrastructuur. Daarmee positioneert de regio zich als een serieuze kandidaat voor duurzame groei en innovatieve industrie.
Our Planet
Het was oud-premier Dries van Agt die Jaimi inspireerde. “Tijdens mijn opleiding gaf hij een lezing waarin hij vertelde dat hij soms meer lef had willen hebben, terugkijkend op zijn loopbaan. Dat prikkelde mij; je kunt een pionier zijn in de politiek. De bekende documentaire Our Planet van David Attenborough inspireerde me daarnaast om iets te willen betekenen op het gebied van duurzaamheid.
Cluster 6
Als we de klimaatdoelen van 2050 willen behalen, speelt waterstof een onmisbare rol in het verduurzamen van energie-intensieve industrie van Cluster 6-bedrijven in de regio. Elektrificatie is voor deze bedrijven vaak geen oplossing. De overstap van aardgas op waterstof maakt het voor hen wél mogelijk om te verduurzamen. Lokale productie van waterstof alleen is niet voldoende om in de toekomst al die bedrijven van waterstof te voorzien, vandaar onze interesse voor aansluiting op de backbone die op 10 km afstand langs Deventer komt te lopen.
Economische motivatie
Verduurzaming is niet de enige drijfveer van de wethouder. “Economische motivatie is er ook. We lopen tegen de grenzen van het energienet aan. We willen dat bedrijven en toekomstige inwoners toegang houden tot betaalbare stroom. Om die reden is netcongestie en energiebeschikbaarheid een prominent onderdeel van de begroting in Deventer. We hebben er anderhalf miljoen euro voor uitgetrokken. Nee, dat is niet alleen de verantwoordelijkheid van netbeheerders en energiebedrijven. De gemeente heeft ook een rol. Door bewust geld te reserveren voor dit onderwerp kunnen we er voldoende menskracht op zetten. Dat helpt.”
Rol
“De rol van de gemeente is om partijen bij elkaar te brengen en bedrijven te attenderen op de mogelijkheden. We hebben net wat meer zicht op alles wat er gebeurt. AsfaltNu staat bijvoorbeeld aan de vooravond van een vernieuwing van het bedrijf. Nu aansluiten bij het consortium biedt een goede kans op verduurzaming. Daarnaast verlenen we vergunningen en zijn we betrokken bij subsidies, zoals de Regio Deal voor GROWH. Ook neemt de gemeente verantwoordelijkheid richting het Rijk door actief mee te denken over nieuwe regelgeving.
Toekomst
Wat is er over tien jaar bereikt? “Dan is GROWH tot volle wasdom gekomen en is het aan de voormannen van dat project om de aansluiting van de kraan van het landelijke waterstofnetwerk richting Deventer officieel open te draaien. En dan zijn er nog veel meer bedrijven aangesloten bij het consortium. Daarnaast onderzoeken we of het mogelijk is om de restwarmte van waterstofproductie te gebruiken om de gebouwde omgeving mee te verwarmen.
Voor de prachtige historische binnenstad met haar monumentale panden is verduurzaming noodzakelijk, anders wordt het onbetaalbaar om erin te wonen of te werken. Alleen plaats je geen warmtepomp op het dak van een zestiende-eeuws monument. Mogelijk kan waterstof hierin in de toekomst een rol in spelen.
Voorop lopen
Van Essen draagt de Deventer werkwijze graag uit. “Dat doe ik bijvoorbeeld binnen de Energyboard Overijssel in West-Overijssel. Het thema waterstof is niet voor bange bestuurders. Als je voorop loopt, loop je risico, op financieel gebied, dat iets niet lukt en dat dit de opinie beïnvloedt. Maar, als je hard loopt, kun je straks vroeg beginnen. Andere gemeenten zijn van harte welkom om langs te komen bij ons consortium. Als het over energie gaat, kun je me altijd bellen.”
